Quan điểm sai trái trên không gian mạng - cách nhận biết và giải pháp phòng chống

Sự bùng nổ của công nghệ thông tin cùng với sự phát triển mạnh mẽ của internet và mạng xã hội… đã tạo nên những thay đổi sâu sắc trong phương thức giao tiếp, lan tỏa thông tin như vũ bão trong đời sống xã hội và đặc biệt là trên không gian mạng. Trong đó, các thế lực thù địch, cơ hội chính trị đã, đang và tiếp tục lợi dụng không gian mạng để truyền bá các quan điểm sai trái, thù địch nhằm chống quá cách mạng Việt Nam.

(Đ/c Mai Sơn, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Bắc Ninh phát biểu tại Hội nghị của Đảng bộ UBND tỉnh tuyên dương các đại biểu học tập và làm theo Bác năm 2026)

Như chúng ta đã biết, quan điểm sai trái trên không gian mạng là tập hợp các thông tin, bài viết mang tính lý luận hoặc luận điệu không đúng sự thật, bóp méo thực tế, trái với đường lối, chủ trương của Đảng Cộng sản Việt Nam và chính sách pháp luật của Nhà nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam… Chúng xuyên tạc, phủ nhận chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, xuyên tạc lịch sử cách mạng, nói xấu lãnh đạo Đảng, Nhà nước; tận dụng tối đa các vấn đề dân tộc, tôn giáo, dân chủ, nhân quyền để cáo buộc Việt Nam vi phạm, từ đó quốc tế hóa vấn đề nội bộ.

Những thông tin không chỉ là những phát ngôn lệch lạc nhất thời của cá nhân, mà phần lớn là chiến lược có tổ chức của các thế lực thù địch nhằm thực hiện âm mưu "diễn biến hòa bình", “bạo loạn lật đổ” ở Việt Nam. Thực chất, các quan điểm này nhằm gieo rắc sự hoài nghi của cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân, từng bước thao túng tâm lý, lôi kéo, làm cho nhân dân băn khoăn và suy giảm lòng tin vào chế độ, vào sự lãnh đạo của Đảng ta, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Vấn đề đặt ra cho mỗi cán bộ, đảng viên và nhân dân hiện nay là làm thế nào để phân biệt rõ ràng quan điểm sai trái trên không gian mạng. Trước tiên, mỗi cán bộ, đảng viên cần giữ vững bản lĩnh chính trị, tỉnh táo trước những thông tin quan điểm sai trái, nắm vững cách thức nhận diện đâu là quan điểm sai trái để có giải pháp đấu tranh hiệu quả. Theo đó, chúng ta có thể nhận diện quan điểm sai trái qua các cách thức cụ thể như sau:

Thứ nhất, về bản chất quan điểm sai trái là những nhận định, đánh giá, lý luận lệch lạc, đi ngược lại với sự thật khách quan hoặc nền tảng tư tưởng, đạo đức của cộng đồng; phê phán Chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối đổi mới… Về hình thức chúng thường núp bóng dưới dạng các bài viết phân tích, phản biện, bài viết theo dạng "góc nhìn độc lập" hoặc "tâm thư".

Thứ hai, xem xét nguồn phát tán các quan điểm sai trái. Thông thường chúng xuất phát từ các tài khoản nặc danh, các cá nhân bất mãn chính trị, trang mạng thiếu kiểm duyệt, hoặc các đài báo nước ngoài có định kiến chính trị. Từ đó, xác định mục tiêu của chúng là tấn công vào tư tưởng, niềm tin của con người; gây chia rẽ khối đại đoàn kết hoặc kích động hành vi chống đối.

Thứ ba, cần phân tích về nội dung và giọng điệu các thông tin. Thường các quan điểm sai trái mang tính phiến diện (chỉ nhìn vào mặt tiêu cực), suy diễn vô căn cứ và chứa đựng sự thù ghét, ác ý. Theo đó, các thông tin thường rút tít bài viết mang tính giật gân để lôi kéo sự chú ý của người đọc; thậm trí chúng sử dụng ngôn từ kích động, cường điệu hóa lỗi lầm hoặc cắt ghép hình ảnh, video để tạo bằng chứng giả. Thông tin chủ đạo thường là phê phán quá trình các cấp chính quyền triển khai các chương trình, dự án, giải quyết các vấn đề về văn hóa, xã hội, dân tộc, tôn giáo… một cách cực đoan, xuyên tạc và phủ nhận những thành tựu, gây mất niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng.

Thứ tư, nghiêm túc kiểm tra phương pháp tiếp cận các vấn đề đang diễn ra trong đời sống chính trị, xã hội. Các quan điểm sai trái nhiều khi không hẳn là bịa đặt một sự kiện, mà là xuyên tạc bản chất của sự kiện đó. Cách thức chúng hay dùng nhất là đưa các thông tin chuẩn gần như 100%, trong đó chúng cài một số thông tin sai lệch nhằm điều hướng dư luận, để người đọc bị dẫn dắt mặc định là thông tin đúng. Các sự kiện nóng, vụ án tham nhũng, hoặc vấn đề dân tộc, tôn giáo… là được các thế lực thù địch, kẻ cơ hội hay sử dụng nhất để xuyên tạc bản chất vụ việc. Ví như, chúng dựa trên một vụ án tham nhũng có thật để quy chụp rằng toàn bộ hệ thống chính trị đều mục nát; hoặc dùng "tự do ngôn luận" để xúc phạm danh dự người khác.

Thứ năm, khi tiếp cận các thông tin gây băn khoăn, hoang mang, cần chủ động đối chiếu với thông tin chính thống từ các cơ quan chức năng, báo chí nhà nước (Truyền hình Việt Nam, Thông tấn xã Việt Nam, Tạp chí Cộng sản, Báo Nhân Dân, báo đảng các địa phương có liên quan...). Nếu thông tin hoàn toàn sai lệch hoặc không có nguồn kiểm chứng độc lập, đó chắc chắn là luận điệu xấu độc, quan điểm sai trái…

(Đoàn Đại biểu Đảng ủy UBND tỉnh dâng hương tại Khu di tích lịch sử quốc gia Địa điểm lưu niệm Bác Hồ về thăm mỏ Đèo Nai, Phường Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh) 

Nhận diện quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách nhằm bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, an ninh quốc gia, bảo vệ nhân dân và bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa. Đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay, khi tỉnh Bắc Ninh đang quyết tâm thực hiện nhiệm vụ tăng trưởng GRDP hai con số và phấn đấu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030… Để làm được điều đó, cán bộ, đảng viên cần tập trung thực hiện tốt một số giải pháp sau:

Một là: Nâng cao bản lĩnh chính trị, chủ động học tập, nắm vững chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng và chính sách pháp luật của Nhà nước. Tự trang bị kiến thức chính trị, pháp luật, tỉnh táo khi tiếp nhận thông tin trên mạng xã hội. Chỉ khi có nền tảng kiến thức vững chắc, đảng viên mới đủ năng lực phân tích, tự đề kháng và nhạy bén nhận diện các thủ đoạn tinh vi của thế lực thù địch.

Hai là: Gương mẫu thực hiện Quy định số 85-QĐ/TW do Ban Bí thư ban hành ngày 07/10/2022 quy định việc cán bộ, đảng viên thiết lập và sử dụng các trang thông tin điện tử cá nhân trên Internet và mạng xã hội nhằm nâng cao ý thức trách nhiệm, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Tích cực lan tỏa các thông tin chính thống, tăng cường "lấy cái đẹp dẹp cái xấu", “lấy cái tích cực đẩy lùi cái tiêu cực”. Tuyệt đối không lưu trữ, không chia sẻ, không bình luận vào các bài viết có nội dung tiêu cực, xuyên tạc hoặc chưa được kiểm chứng. Sử dụng các công cụ báo cáo (report) của mạng xã hội để ngăn chặn thông tin xấu độc.

Ba là: Khi phát hiện các thông tin xuyên tạc chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng và chính sách pháp luật của Nhà nước, thông tin sai sự thật về công tác cán bộ, bôi nhọ lãnh đạo hay kích động chia rẽ… đảng viên phải kịp thời báo cáo cơ quan chức năng. Đồng thời, sử dụng lý luận sắc bén để giải thích, định hướng dư luận cho quần chúng nhân dân xung quanh.

Bốn là: Phát huy vai trò cầu nối, hướng dẫn người thân, đồng nghiệp và nhân dân nơi cư trú nâng cao cảnh giác trước "bẫy" thông tin mạng. Giúp người dân hiểu rõ bản chất của các luận điệu phá hoại, từ đó xây dựng "thế trận lòng dân" vững chắc trên không gian mạng.

Đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên và sống còn để bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng. Nhận diện đúng là bước đầu tiên để xây dựng "lá chắn số" cho mỗi cán bộ, đảng viên thuộc Đảng bộ UBND tỉnh Bắc Ninh, giúp giữ vững lập trường tư tưởng trước ma trận thông tin trên không gian mạng, đồng thời đóng vai trò là những chiến sĩ tiên phong trên mặt trận tư tưởng.

Điều này đòi hỏi cần có sự vào cuộc quyết liệt, đồng bộ của cả hệ thống chính trị, phát huy tối đa vai trò của các cơ quan chức năng trong việc kiểm soát, định hướng thông tin. Đồng thời, mỗi cán bộ, đảng viên và người lao động cần nâng cao nhận thức, rèn luyện "sức đề kháng" tinh thần, tỉnh táo sàng lọc thông tin và tuân thủ Luật An ninh mạng. Đây không chỉ là trách nhiệm chính trị mà còn là nghĩa vụ bắt buộc để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong giai đoạn hiện nay, cũng chính là nền tảng cốt lõi để giữ vững ổn định chính trị, tạo môi trường hòa bình để góp phần phát triển đất nước bền vững./.

Lạng Thương